ΒΟΓΟΜΙΛΟΙ : Ο ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΣ ΚΡΙΚΟΣ ΤΟΥ ΓΝΩΣΤΙΚΙΣΜΟΥ
Καταγγέλλουν τους πλούσιους, απεχθάνονται τον Τσάρο, γελοιοποιούν τους ανωτέρους, καταδικάζουν τους ευγενείς κι απαγορεύουν σ' όλους τους δούλους να υπακούουν στους κυρίους τους...
Κοσμάς ο Ιερέας, Κατά Βογομίλων
Οι Παυλικιανοί λοιπόν που εγκαταστάθηκαν στη Θράκη και στις περιοχές των Βουλγάρων αποτέλεσαν τον πυρήνα του Βογομιλισμού. δεν επρόκειτο ωστόσο για μια νέα θρησκευτική αίρεση, εφόσον φαίνεται καθαρά ότι προήλθε μέσα από μια σύνθεση στοιχείων Παυλικιανισμού και Μεσσαλιανισμού και προσέλαβε σλαβικό χαρακτήρα με τη διάδοση της στους ημιχριστιανούς σλάβικους λαούς της βαλκανικής.
